#89 – VÀI PHẢN BIỆN NGẮN

Nhân đọc vài bài trên báo Tuổi Trẻ viết về thực trạng dạy và học tiếng Anh.

“Giao tiếp” ngôn ngữ nói chung và giao tiếp bằng tiếng Anh nói riêng có nghĩa khá rộng. Giao tiếp có thể thông qua nghe – nói hoăc đọc – viết, cũng có thể là kết hợp cả 4 kĩ năng. Không thể nói giao tiếp một cách chung chung. Đối tượng, môi trường nghề nghiệp và học tập khác nhau thì có những yêu cầu khác nhau trong từng kĩ năng đối với việc giao tiếp tiếng Anh. Hiện tại, có nhiều sự nhầm lẫn về khái niệm “giao tiếp tiếng Anh” mà tôi không tiện nói ra hết ở đây.


Thực chất, con số 40% có lẽ là phóng đại. Tôi rất nghi ngờ về con số 40% này.


Trong bài viết này có đoạn

….đặc biệt, giỏi tiếng Anh sinh viên có thể tham gia các khóa học không biên giới trên mạng. Đồng thời, sinh viên sau khi tốt nghiệp năng lực tiếng Anh tốt lương sẽ cao gấp đôi, có cơ hội tốt hơntiến xa trong thị trường lao động ngoài nước”, ông X nhấn mạnh. Xác định triết lý đào tạo như vậy, Trường XXX đã tăng dần chuẩn đầu ra tiếng Anh liên tục trong các năm qua từ TOEIC 450 điểm lên 550 điểm, gắn với điều kiện xét tốt nghiệp của sinh viên…

Nếu nhìn vào bảng tham khảo (trích từ bài viết “Mapping the TOEIC® Tests on the CEFR“, công bố bởi ETS® US, Dịch vụ Kiểm tra Giáo dục – Hoa Kỳ) giữa thang điểm TOEIC® và Khung cham chiếu năng lực ngôn ngữ châu Âu (CEFR) thì thấy rằng TOEIC® 550 đúng là ở mức B1 châu Âu (CEFR).

Tuy nhiên, TOEIC® 550 điểm là chỉ mới có hai kĩ năng Listening & Reading. Đây chỉ là những kĩ năng “thu nhận” (receptive skills) mà thôi. Phải bao gồm luôn cả những kĩ năng rất quan trọng khác là Speaking & Writing (productive skills) thì mới đầy đủ và hợp chuẩn.

Cho nên, trong thực tế, mức điểm TOEIC® 550 ngoài tác dụng “hành chính” là đủ chuẩn tiếng Anh để “ra trường” (cho sinh viên không chuyên ngữ) thì không phản ánh được kiến thức hay kĩ năng tiếng Anh gì cụ thể. Cái phát biểu trên kia cần phải được xem lại. Giỏi là như thế nào? và giỏi “550” đã là giỏi?

Thậm chí, một số nơi, lấy IELTS™ 4.5 để làm chuẩn ngôn ngữ đầu ra chung (cho sinh viên không chuyên ngữ) cũng không thể hiện được thực chất. Như đã đề cập ở trên, mỗi ngành nghề có đặc thù khác nhau, nên không thể có một chuẩn tiếng Anh cho cho tất cả.


Những cái tôi vừa nên trên, chỉ để phản ánh một sự thật là, có một sự lộn xộn đang diễn ra thường ngày. Nói và làm không đi đúng vào bản chất thì không bao giờ giải quyết được vấn đề. Nhiều phát biểu trên truyền thông rất sai lầm về mặt chuyên môn.

Nếu nhìn ở góc độ chuyên môn, chừng nào còn những “chuyên gia” lên truyền thông phát biểu “trời ơi đất hỡi”, chừng nào còn sử dụng những bài thi “nội bộ – nội địa” để đánh giá cho xong, chừng nào giáo trình còn “chắp vá cóp nhặt”, và chừng nào còn một đội ngũ giáo viên chưa đủ trình độ, thì lúc đó không thể giải quyết được bất kì vấn đề gì trong việc dạy và học tiếng Anh.