S-BASED METHOD©

PHẦN I: TỔNG QUAN

Phương Tây đưa ra nhiều học thuyết (theory) khác nhau để hệ thống hóa và lý giải quá trình tiếp thu và xử lý thông tin của con người.

Với nền tảng khoa học nhận thức (cognitive science) – lĩnh vực nghiên cứu về trí tuệ và khả năng tư duy hình thành từ những năm 1950 – các nhà giáo dục đưa ra các phương pháp giảng dạy (methodology) khác nhau.

Dựa vào thuyết hành vi (behaviorism) – học thông qua hành động (action) và bắt chước (imitation) – khoảng thập niên 50, một số nhà sư phạm ở Mỹ đã dựa vào thuyết này để tạo ra phương pháp “audio-lingual”, tạm gọi là “nghe-nói”. Bản chất của phương pháp này là người học nghe trước, sau đó nói lại và dần dần tiến tới các kĩ năng đọc và viết. Quá trình này rất tự nhiên như thứ tự gọi tên các kĩ năng nghe, nói, đọc và viết trong tiếng Anh.

Có một phương pháp khác, đó là “grammar-translation”, tạm gọi là “ngữ pháp-dịch. Trong phương pháp “ngữ pháp-dịch”, người học sẽ phân tích các bài khóa (text), rút ra các quy tắc từ vựng và ngữ pháp (vocabulary & grammatical rules) rồi sau đó dịch sang tiếng mẹ đẻ (mother tongue).

Tuy bắt đầu phổ biến từ thế kỷ 19, phương pháp này có liên quan chặt chẽ đến một lý thuyết khác trong khoa học nhận thức, đó thuyết nhận thức (cognitivism) – một quan điểm cho rằng việc học là quá trình bên trong (mental process), bao gồm nhận thức (perceive), suy nghĩ (think), nhớ (remember), giải quyết vấn đề (solve problems) v.v. Người lớn đã hoàn thiện khả năng tư duy thường phù hợp với phương pháp “ngữ pháp-dịch” hơn là trẻ em.

Còn nhiều phương pháp khác, nhưng chung quy, lĩnh vực giảng dạy tiếng Anh (English language teaching) hiện tại vẫn xoay quanh những phương pháp dựa trên nền tảng khoa học nhận thức mà thôi.

Càng đi sâu tìm hiểu thì sẽ thấy một “ma trận” phương pháp học tiếng Anh. Càng tìm hiểu càng mất thời gian nhưng không giải quyết được gì bởi vì nếu nói về phương pháp giảng dạy thì chỉ thấy cái ngọn của vấn đề. Nhìn sâu hơn là nhìn trên nền tảng của khoa học về nhận thức. Tuy nhiên, đây vẫn chưa phải là gốc.

Phương pháp đơn giản nhất là “tùy cơ ứng biến”, là do người học và người dạy tự soi chiếu và lựa chọn cái phù hợp nhất trong từng hoàn cảnh đối với từng cá nhân. Các nhà sư phạm phương Tây hay nghiên cứu quá “chi li” các phương pháp giảng dạy từ góc độ của khoa học nhận thức. Đây là việc làm không càn thiết, bởi vì đứng trên nền tảng khoa học nhận thức là đứng trên nền tảng không vững vàng và bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, nhất là “cách học” của học viên (cách mà bộ não tiếp thu kiến thức).

Thay vì tập trung vào vấn đề “học bằng cách nào”, chúng ta cần phải biết “cái cốt lõi cần phải học”. HỌC ĐÚNG CÁI CẦN HỌC, còn học như thế nào thì bộ não của người có năng lực học tập sẽ tự biết điều chỉnh.


PHẦN II: S-BASED METHOD©

Chọn phương pháp nào là tùy vào giáo viên và học viên. Tôi không có ý bài bác bất kì phương pháp hay cách tiếp cận nào trong giảng dạy tiếng Anh.

Để tăng hiệu quả trong các lớp của mình, tôi nhìn từ một góc độ khác. Tôi cho rằng giảng dạy tiếng Anh phải lấy ngôn ngữ làm trọng tâm, vì đây là yếu tố không thay đổi (unchanged factor). Mà muốn hiểu rõ ngôn ngữ, phải phân tích ngữ liệu (corpus) – kho ngôn ngữ đã được số hóa (digitalised). Việc giảng dạy phải dựa vào ngữ liệu, lấy ngữ liệu làm gốc. Soi chiếu ngữ liệu để dạy đúng kiến thức và kĩ năng tiếng Anh cốt lõi.

Quá trình dạy và học tiếng Anh là quá trình dựa vào ngữ liệu (corpus-based process) và phát triển trên nền tảng ngữ liệu. Điều đó nghĩa là phải đi từ nền tảng ngôn ngữ học ứng dụng (applied linguistics), lấy ngữ liệu làm trọng tâm bởi vì đây là yếu tố bất biến đối với bất kì đối tượng học viên nào. Nếu có một cái nhìn sâu sắc (insight) vào ngữ liệu thì sẽ biết được nội dung cần học là gì.

Có thể nói ngắn gọn như sau: “Người dạy có thể linh hoạt trong cách truyền đạt, dùng bất kì phương pháp nào phù hợp nhưng phải đảm bảo đúng kiến thức và kĩ năng tiếng Anh cốt lõi được rút ra từ ngữ liệu.”

Học cách nào cũng được, nhưng quan trọng là phải HỌC ĐÚNG CÁI CẦN HỌC.


Chính lý luận này đã cho ra đời S-BASED METHOD©, một phương pháp giảng dạy và học tập tiếng Anh học thuật được xây dựng và phát triển từ nền tảng ngôn ngữ học ứng dụng và phân tích ngữ liệu.

S-BASED METHOD© để giúp người học nắm vững kiến thức và kĩ năng tiếng Anh học thuật cốt lõi thông qua quá trình tái cấu trúc câu (sentence re-structuring) kết hợp với từ vựng và ngữ pháp Anh ngữ ứng dụng (applied English words & grammatical rules) xây dựng trên nền tảng ngữ liệu tổng hợp. 

Trong S-BASED METHOD©, cả người dạy và người học sẽ có cái nhìn trực quan, hiểu rõ các thành phần cốt lõi của tiếng Anh học thuật và tính ứng dụng của chúng. Từ đó, người học xây dựng được các đơn vị ngôn ngữ, từ cơ bản đến phức tạp, kết hợp thành tiếng Anh học thuật hoàn chỉnh.


S-BASED METHOD© được sử dụng độc quyền và toàn diện trong tất cả các lớp Essential English (tiếng Anh nền tảng) và IELTS 5.5-7.5+ (luyện thi chuyên sâu) của thầy Triết.